Sally Rooney’nin kitaplarının İngiltere’deki dağıtımı durduruluyor. Peki neden?

Normal People, Intermezzo ve Conversations with Friends gibi romanlarıyla kalbimize ve zihnimize yerleşen Sally Rooney’nin kitaplarının İngiltere’deki dağıtımı durduruluyor. Kararın arkasında, yazarın Palestine Action’a verdiği açık destek var.

İrlandalı yazar Sally Rooney geçtiğimiz yıl Palestine Action’a desteğini sürdüreceğini ve hem kitaplarından hem de BBC uyarlamalarından elde edeceği gelirleri yine örgüte aktaracağını açıklamıştı. Palestine Action, İngiltere’de Terör Yasası kapsamında yasaklı örgütler listesinde yer alıyor. Tam da bu sebeple Rooney’nin kitaplarını yayımlayan Faber, mevcut yasalar nedeniyle İngiltere’deki satışlardan elde edilen geliri Rooney’ye aktaramayacağını söylüyor. Dün yaptığı açıklamada ise Rooney, Faber’le birlikte bu konuyu değerlendirdiklerini ve İngiltere’deki yeni dağıtımı durdurmaya karar verdiklerini söyledi. Neyi savunduğunu ve nasıl davranacağını açıkça dile getirdiğini, bunun sonuçlarını kabul etmeye hazır olduğunu da ekledi. Kitapçılardaki mevcut kopyalar satılmaya devam edecek; yenileri gelmeyecek. Ayrıca Faber kitapların İngiltere dışındaki satışlarını da sürdürecek.

Haber çıkar çıkmaz bazı kitap evleri hızla Rooney kitaplarını stoklamaya girişmişler. Bunun üzerine İngiltere’deki kitapçılara toptan satış yapan Gardners’taki kopyalar da hızla tükenmiş. Sadece bu bile Rooney kitaplarına olan ilgi ve desteği açıklamaya yeter.

Rooney’nin Filistin’e desteği yeni değil

Aslında Sally Rooney uzun süredir Filistin halkını destekleyen açıklamalar yapıyor. Rooney, 2021 yılında Beautiful World, Where Are You kitabının İsrail’deki bir yayınevi tarafından İbraniceye çevrilmesini reddetmiş ve Filistinlilere yönelik politikaları nedeniyle İsrail’i boykot çağrılarını desteklediğini açıklamıştı. Bu tavrının İbranice diliyle alakalı olmadığını, kitabının haklarını politik görüşlerinin uymadığı İsrailli bir yayın evine vermek istemediğini söylemişti.

Geçtiğimiz yıl The Guardian’a yazdığı yazıda da Birleşik Krallık’ta kurulan ve ağırlıklı olarak İngiltere’deki silah şirketlerini hedef alan Palestine Action’ın terör örgütü ilan edilmesini eleştirmişti; Palestine Action 20 Haziran 2025’te İngiltere’de iki askeri uçağı kırmızı sprey boyayla boyadıkları bir eylem gerçekleştirmişti… Rooney de söz konusu yazısında, “İsrail masum Filistinlileri öldürüyor. Aktivistler bir uçağa sprey boya ile yazı yazıyor. İngiltere hükümeti hangisini terör olarak nitelendiriyor tahmin edin” diyerek başladığı yazısında, Palestine Action grubunu tüm kalbiyle desteklediğini söylemişti.

Gelirlerini Palestine Action’a aktaracağı bilgisini ise bu sefer The Irish Times’ta yazdığı bir yazıda dile getirmişti: “Palestine Action’ı destekliyorum. Bu beni Birleşik Krallık yasalarına göre bir ‘terör destekçisi’ yapıyorsa, öyle olsun.”

Yazısında ayrıca “Soykırımcı bir rejime silah akışını engelleyen aktivistler, küçük ceza kanunlarını ihlal edebilirler, ancak çok daha büyük bir yasayı ve daha derin bir insani zorunluluğu savunurlar: bir halkı ve kültürü yok olmaktan korumak” diyerek eylemci grubu savunmuştu Rooney. BBC’den aldığı telif ücretlerini onlara bağışlamaya devam edeceğini söyledi ayrıca: “Şunu açıkça belirtmek isterim ki, çalışmamdan elde ettiğim gelirleri ve genel olarak kamuya açık platformumu, Palestine Action’ı ve soykırıma karşı doğrudan eylemleri desteklemek için elimden gelen her şekilde kullanmaya devam edeceğim. Eğer Britanya devleti bunu ‘terörizm’ olarak görüyorsa, belki de çalışmalarımı tanıtmaya ve faaliyetlerimi finanse etmeye devam eden WH Smith ve BBC gibi karanlık örgütleri soruşturmalıdır.”

Palestine Action yasağı mahkemeye taşındı

Palestine Action’ın temel amacı İngiltere’nin İsrail’e silah ticaretini durdurmak. Eylemlerinin başlıca hedeflerinden biri de İsrailli savunma şirketi Elbit Systems’ın İngiltere’deki tesisleri. Bu eylemler arasında tesislere girip işgal etmek, çalışmaları aksatmak ve mülke zarar vermek bulunuyor. Az önce de bahsettiğimiz gibi geçtiğimiz yıl İngiltere’de iki askeri uçağa yönelik bir eylem gerçekleştirmişlerdi. İngiltere hükümetinin, örgütü yasaklama kararı da bu eylem üzerine alınıyor. Palestine Action’ın kurucularından Huda Ammori yasağa karşı mahkemeye başvurdu. Yüksek Mahkeme ise yasağı Şubat ayında hukuka aykırı buldu; hükümetin itirazı üzerine Temyiz Mahkemesi Haziran’da bu kararı bozup yasağı onadı. Ammori’nin itirazı 4–5 Kasım’da Birleşik Krallık Yüksek Mahkemesi’nde görüşülecek. O zamana kadar yasak yürürlükte kalacak.

Yasağın etkisi yalnızca Rooney’nin kitaplarıyla sınırlı değil. Ağustos’ta şair Alice Oswald, Palestine Action’a destek veren bir pankart taşıdığı için gözaltına alınanlar arasındaydı. Massive Attack üyesi Robert Del Naja da Nisan’da Trafalgar Meydanı’ndaki oturma eyleminde gözaltına alınan 523 kişiden biriydi. Ayrıca Eylül’de Liverpool’da düzenlenen protestoda da gözaltına alındı.

İngiltere İçişleri Bakanlığı yasağın parlamentonun onayladığı, güvenlik gerekçelerine dayanan bir karar olduğunu savunuyor. Temyiz Mahkemesi de Haziran’daki kararında hükümetin yasağı sürdürmesini hukuka uygun buldu. Yasağın ifade ve toplanma özgürlüğü üzerindeki etkisi, önümüzdeki ay Yüksek Mahkeme’de yeniden ele alınacak.

Rooney’nin kitapları ise mevcut stoklar tükenene kadar İngiltere’deki raflarda kalacak…